Renee met collega Lisa Timmerman (Adviseur cultuurhistorie en landschap bij het Steunpunt)

Blog door Renee Stroomer: Monumentencongres 2021

Renee Stroomer is als erfgoedspecialist werkzaam bij het Steunpunt. Zij was net zoals veel vakgenoten aanwezig bij het Monumentencongres 2021. Dit jaar vond het congres plaats in Amsterdam in het Tropeninstituut. Lees hier hoe zij de dag beleefde!

Geschiedenis- of toekomstmens?

“Wie is er vooral geïnteresseerd in de geschiedenis en wie in de toekomst?” Daar opende Eric Luiten (hoogleraar landschapsarchitectuur aan de TU Delft) keynote speaker op het Nationaal Monumentencongres 2021 zijn boeiende lezing mee die ging over de verhouding van de revitalisering van de Nieuwe Hollandse Waterlinie tot de actuele en toekomstige ruimtelijke opgaven in ons land.

Erfgoed als middel tegen gevolgen klimaatverandering

Kijkend naar de toekomst komt er namelijk nogal wat op ons af: opwarming van de aarde, stijging van de zeespiegel, het inklinken van de bodem; kortom klimaatverandering. Deze opgaven zouden grotendeels goed inpasbaar kunnen zijn in onze gebouwde omgeving (rood erfgoed) en landschappelijke structuren (groen erfgoed) en zullen ons tegelijkertijd dwingen na te denken over de duurzame bescherming van ons cultuurhistorische landschap. Dit was precies het hoofdonderwerp van deelsessie vier, die dieper inging op het vraagstuk hoe erfgoed ingezet kan worden om de gevolgen van klimaatverandering zoveel mogelijk te beperken. Een vrij open vraag voor een gigantisch vraagstuk, maar de gedachtegang erachter is interessant. Want juist hier werken geschiedenis en toekomst samen. De geschiedenis leert ons hoe het landschap van de toekomst eruit zal komen te zien en daar kunnen we ons handelen op aanpassen.

Die ene grote filosofische vraag

Het deed mij gelijk denken aan die ene grote filosofische vraag: hoe is het heelal ontstaan? De zoektocht naar het antwoord op deze vraag staat namelijk geheel in het teken van terugkijken in de tijd en het bestuderen van signalen uit het verleden. Het licht van een ster is bijvoorbeeld zo’n signaal uit het verleden. Wat we nu zien is niet hoe de ster er nu uitziet, maar hoe hij er in een ver verleden uitzag, want toen ging het licht op pad dat we nu ontvangen. Starend in het heelal kijk je dus altijd terug in de tijd en zie je dingen die er misschien nu niet meer zijn. Door heel ver terug te kijken in de tijd, zal uiteindelijk het kosmische mysterie opgelost worden wat ons NU bezighoudt.

Interesse in de geschiedenis maakt je een toekomstmens

Zo werkt het ook met klimaatverandering. In de 4,6 miljard jaar dat de aarde bestaat is zij al diverse keren aan klimaatverandering blootgesteld. Door dit te bestuderen kunnen we leren om te gaan met de grote opgaven waar we nu mee te maken hebben en die bepalend zullen zijn voor de toekomst van de generaties na ons: interesse in de geschiedenis maakt je dus een toekomstmens!

MOOI Noord-Holland was partner van het Nationaal Monumentencongres 2021 en zat aan tafel tijdens de paneldiscussie. Het Steunpunt organiseerde een deelsessie over landgoederen in het omgevingsplan. Zie deze video voor een kleine impressie van de discussie.

Lezing door Eric Luiten op het Monumentencongres 2021

Beeldverantwoording en tekst: Renee Stroomer.